Schutting op de erfgrens

Mag ik een schutting op de erfgrens plaatsen, en moet de buurman meebetalen?

Je mag je eigen erf afsluiten (artikel 5:48 BW), dus een schutting op je eigen grond mag altijd. Woon je in de bebouwde kom, dan kun je van de buurman eisen dat hij meewerkt aan een afscheiding van twee meter hoog precies op de grens, en dan betaalt ieder de helft (artikel 5:49 BW). Een schutting die op de grens staat is van jullie samen, en onderhoud en vervanging deel je dan ook (artikel 5:62 BW en artikel 5:65 BW). Tot een meter hoog is een schutting overal vergunningvrij en boven de twee meter heb je altijd een vergunning nodig; wat daartussen mag, staat in het omgevingsplan van je gemeente.

De schutting zelf: waar hij mag staan en hoe hoog

• Je mag je eigen erf afsluiten. Een schutting op je eigen grond mag je plaatsen zonder dat de buurman het goed hoeft te vinden. artikel 5:48 BWIn de wet staat: “De eigenaar van een erf is bevoegd dit af te sluiten.”
• Een schutting precies op de grens is van jullie samen. Loopt de grens in de lengte onder de schutting, het hek of de heg door, dan is die gezamenlijk eigendom. De wet noemt dat mandelig. artikel 5:62 BWIn de wet staat: “Een vrijstaande scheidsmuur, een hek of een heg is gemeenschappelijk eigendom en mandelig, indien de grens van twee erven die aan verschillende eigenaars toebehoren, er in de lengterichting onderdoor loopt.”
• Een schutting tot een meter. Een erfafscheiding van hooguit een meter hoog is overal in Nederland vergunningvrij. artikel 2.29, onder j, BblIn de wet staat: “een erf- of perceelafscheiding, als die niet hoger is dan 1 m”
• Een schutting hoger dan twee meter. Voor een erfafscheiding hoger dan twee meter is altijd een vergunning voor de bouwactiviteit nodig. artikel 2.26, tweede lid, onder c, BblIn de wet staat: “een erf- of perceelafscheiding hoger dan 2 m”

Tussen een en twee meter beslist het omgevingsplan van je gemeente, en dat hangt af van de plek: voor of achter de voorgevel, en hoe dicht bij de openbare weg. Dat staat niet in een landelijk besluit, dus ik noem er hier geen maat voor. De vergunningcheck legt jouw situatie langs de regels.

Wie betaalt de schutting

• Wanneer de buurman moet meebetalen. In de bebouwde kom kun je eisen dat de buurman meewerkt aan een afscheiding van twee meter op de grens, en dan betaalt ieder de helft. Een gemeentelijke verordening of plaatselijke gewoonte kan de hoogte of de uitvoering anders regelen. artikel 5:49 BWIn de wet staat: “Ieder der eigenaars van aangrenzende erven in een aaneengebouwd gedeelte van een gemeente kan te allen tijde vorderen dat de andere eigenaar ertoe meewerkt, dat op de grens van de erven een scheidsmuur van twee meter hoogte wordt opgericht, voor zover een verordening of een plaatselijke gewoonte de wijze of de hoogte der afscheiding niet anders regelt. De eigenaars dragen in de kosten van de afscheiding voor gelijke delen bij.”
• Wie een gezamenlijke schutting onderhoudt. Onderhoud, schoonmaken en zo nodig vervangen van een gezamenlijke schutting komt voor rekening van beide eigenaars. artikel 5:65 BWIn de wet staat: “Mandelige zaken moeten op kosten van alle mede-eigenaars worden onderhouden, gereinigd en, indien nodig, vernieuwd.”

Bomen, heggen, takken en ramen bij de grens

• Hoe ver een boom of heg van de grens moet staan. Een boom hoort twee meter van de grens te staan, gemeten vanaf het midden van de voet. Een heg of heester een halve meter. Een gemeente of plaatselijke gewoonte kan een kleinere afstand toelaten, en wat niet boven de schutting uitkomt mag blijven staan. artikel 5:42 BWIn de wet staat: “De in lid 1 bedoelde afstand bedraagt voor bomen twee meter te rekenen vanaf het midden van de voet van de boom en voor de heesters en heggen een halve meter, tenzij ingevolge een verordening of een plaatselijke gewoonte een kleinere afstand is toegelaten. De nabuur kan zich niet verzetten tegen de aanwezigheid van bomen, heesters of heggen die niet hoger reiken dan de scheidsmuur tussen de erven.”
• Takken en wortels die over de grens komen. Overhangende takken mag je zelf wegsnijden als de buurman dat na een aanmaning nalaat. Wortels die op jouw grond doorschieten mag je weghakken. artikel 5:44 BWIn de wet staat: “Indien een nabuur wiens beplantingen over eens anders erf heenhangen, ondanks aanmaning van de eigenaar van dit erf, nalaat het overhangende te verwijderen, kan laatstgenoemde eigenaar eigenmachtig het overhangende wegsnijden en zich toeëigenen. Degene op wiens erf wortels van een ander erf doorschieten, mag deze voor zover ze doorgeschoten zijn weghakken en zich toeëigenen.”
• Ramen en balkons binnen twee meter van de grens. Binnen twee meter van de grens mag je zonder toestemming van de buurman geen raam, muuropening of balkon hebben dat uitzicht geeft op zijn erf. Dat raakt een aanbouw, een dakkapel in de zijgevel en een tuinhuis met een raam. artikel 5:50 BWIn de wet staat: “Tenzij de eigenaar van het naburige erf daartoe toestemming heeft gegeven, is het niet geoorloofd binnen twee meter van de grenslijn van dit erf vensters of andere muuropeningen, dan wel balkons of soortgelijke werken te hebben, voor zover deze op dit erf uitzicht geven.”

Die laatste regel telt bij een verbouwing: een raam in de zijgevel van een aanbouw, in een schuur of tuinhuis of in de zijwang van een dakkapel kan vergunningvrij zijn en toch niet mogen van het burenrecht.

Waar de grens ligt, en wanneer hij verjaart

• De grens laten markeren. Je kunt van de buurman eisen dat er duidelijke grenstekens komen. De kosten deel je. artikel 5:46 BWIn de wet staat: “De eigenaar van een erf kan te allen tijde van de eigenaar van het aangrenzende erf vorderen dat op de grens van hun erven behoorlijk waarneembare afpalingstekens gesteld of de bestaande zo nodig vernieuwd worden. De eigenaars dragen in de kosten hiervan voor gelijke delen bij.”
• Als niemand weet waar de grens loopt. Bij een onzekere grens kan ieder van de twee de rechter vragen de grens vast te stellen. De rechter mag het betwiste stuk verdelen of aan een van beiden toewijzen. artikel 5:47 BWIn de wet staat: “Indien de loop van de grens tussen twee erven onzeker is, kan ieder der eigenaars te allen tijde vorderen dat de rechter de grens bepaalt.”
• Verjaring na tien jaar, te goeder trouw. Wie te goeder trouw een strook grond tien jaar onafgebroken bezit, wordt er eigenaar van. De wet neemt goede trouw bij grond niet snel aan: een beroep erop telt niet als je het uit de openbare registers had kunnen weten (artikel 3:23 BW). artikel 3:99 BWIn de wet staat: “Rechten op roerende zaken die niet-registergoederen zijn, en rechten aan toonder of order worden door een bezitter te goeder trouw verkregen door een onafgebroken bezit van drie jaren, andere goederen door een onafgebroken bezit van tien jaren.”
• Verjaring ook zonder goede trouw. Wie een strook als de zijne in bezit heeft, wordt eigenaar op het moment dat de vordering van de buurman om hem terug te krijgen verjaart. Goede trouw is daarvoor niet nodig; hoe lang dat duurt staat in de regel hieronder. artikel 3:105 BWIn de wet staat: “Hij die een goed bezit op het tijdstip waarop de verjaring van de rechtsvordering strekkende tot beëindiging van het bezit wordt voltooid, verkrijgt dat goed, ook al was zijn bezit niet te goeder trouw.”
• De termijn van twintig jaar. De algemene verjaringstermijn is twintig jaar, en hij begint te lopen op de dag na die waarop de ander de strook in bezit nam. artikel 3:306 en 3:314 BWIn de wet staat: “Indien de wet niet anders bepaalt, verjaart een rechtsvordering door verloop van twintig jaren.”

Weet je niet waar de grens ligt, dan wijst het Kadaster hem ter plaatse aan. Zo'n grensreconstructie kost vanaf € 559 voor een grens tot 500 meter, met een verslag en een meetschets van de landmeter (Kadaster, Grensreconstructie, gelezen op 20 september 2026). Doe dat voordat de schutting er staat, niet erna.

Veelgestelde vragen

Verder met je plannen? De vergunningcheck zegt wat de gemeente ervan vindt, en de verbouwkosten-calculator rekent uit wat de rest van je verbouwing kost.

Bronnen: Burgerlijk Wetboek Boek 3 en Boek 5 en het Besluit bouwwerken leefomgeving op wetten.overheid.nl, en de productpagina van het Kadaster. Alles gelezen op 20 september 2026.