Een aanbouw of uitbouw aan de achterkant van je woning is vaak vergunningvrij, zolang hij in het achtererfgebied ligt, maximaal 4 meter diep is, qua hoogte binnen de 4-meterregel blijft en het achtererf niet voller raakt dan de landelijke staffel toestaat. Aan de voorkant, of bij een monument, is vrijwel altijd een vergunning nodig. Sinds de Omgevingswet staan deze regels in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl).
Regel 1: alleen het achtererfgebied
Vergunningvrij bouwen kan alleen in het achtererfgebied: grofweg de achtertuin plus het deel van de zijtuin dat niet naar de openbare weg wijst. Een uitbouw aan de voorkant, zelfs een kleine erker, is nooit vergunningvrij.
Regel 2: de maten
- Diepte: maximaal 4 meter vanaf de oorspronkelijke achtergevel.
- Binnen 4 meter van het hoofdgebouw: maximaal 5 meter hoog, niet hoger dan het hoofdgebouw en max 30 cm boven de vloer van de eerste verdieping.
- Verder dan 4 meter: maximaal 3 meter hoog; hoger alleen met een schuin dak onder nokhoogte-voorwaarden.
- Functioneel verbonden met het hoofdgebouw, bijvoorbeeld een keuken of woonkamer.
Regel 3: het totaal aan bebouwing
Het achtererfgebied mag niet onbeperkt vol: tot 100 m2 achtererf mag de helft bebouwd zijn, daarboven loopt het via een staffel op tot een absoluut maximum van 150 m2. Alle bestaande schuren en bijgebouwen en overkappingen tellen mee. De vergunningcheck rekent de staffel automatisch voor je door.
Weet je waar je aan toe bent? Reken dan door wat de aanbouw gaat kosten in de aanbouw-kostencalculator; bij een vergunningplichtig plan zie je daar ook de leges van je gemeente.
Veelgestelde vragen
Heb ik een vergunning nodig voor een aanbouw?
Vaak niet, als de aanbouw aan de achterkant komt (het achtererfgebied), maximaal 4 meter diep is, binnen 4 meter van het hoofdgebouw maximaal 5 meter hoog blijft en het achtererf niet voller raakt dan de landelijke staffel toestaat. Aan de voorkant, of bij een monument, is vrijwel altijd een vergunning nodig.
Hoe diep mag een vergunningvrije uitbouw zijn?
Maximaal 4 meter, gemeten vanaf de oorspronkelijke achtergevel van het hoofdgebouw. Dieper kan soms wel, maar dan via een vergunning bij je gemeente.
Hoe hoog mag een vergunningvrije aanbouw zijn?
Binnen 4 meter van het hoofdgebouw: maximaal 5 meter, niet hoger dan het hoofdgebouw en max 30 cm boven de vloer van de eerste verdieping. Verder dan 4 meter van het hoofdgebouw geldt maximaal 3 meter, hoger alleen met een schuin dak onder nokhoogte-voorwaarden.
Tellen bestaande schuren mee voor het maximum?
Ja. De landelijke staffel begrenst hoeveel van je achtererfgebied bebouwd mag zijn (tot 100 m2 achtererf: de helft; daarboven oplopend tot maximaal 150 m2) en alle bestaande bijgebouwen, schuren en overkappingen tellen daarin mee.
Wat kost een aanbouw eigenlijk?
Dat hangt vooral af van de oppervlakte en het afwerkingsniveau. Met de gratis verbouwkosten-calculator van VerbouwStart reken je het in een paar minuten door voor jouw maten, inclusief de leges als er wel een vergunning nodig is.
Laatst bijgewerkt: augustus 2026. Bron: Bbl bijlage, vergunningvrij bouwen achtererfgebied; omgevingsloket.nl, peildatum 2026-08.