Wie meer leges betaalt, wordt niet sneller geholpen; dat is gemeten over 86 gemeenten. De keerzijde van dat nul-resultaat: er zijn gemeenten waar allebei tegenzit. In 7 van de 86 gekoppelde gemeenten betaal je bij een verbouwing van €50.000 een tarief in het bovenste kwart (vanaf €2.308, waar de mediaan rond €1.900 ligt) én wacht je bovengemiddeld lang op het besluit. Dit artikel zet per gemeente op een rij wat er te zien is, met de opbouw uit hun eigen verordening erbij.
De grens is mechanisch: het derde kwartiel van beide reeksen, vooraf gekozen. Wie op of boven beide grenzen zit staat erin, wie er net onder zit niet; een kwartgrens is grof en een gemeente net onder de streep is niet wezenlijk anders. De wachttijd is de tijd tussen twee publicaties (aanvraag en besluit in het Gemeenteblad), niet de wettelijke beslistermijn. En binnen de lijst sorteren we op het legesbedrag, want dat is exact; verschillen in wachttijd van minder dan een week zijn met deze meetmethode geen verschil.
Wat je betaalt: bij een bouwsom van €50.000 rekent Zandvoort €3.275 aan leges. De opbouw staat in de eigen verordening: 6,2% van de bouwsom plus een starttarief van €175, waar de mediaan van de honderd nagerekende gemeenten op 3,25% ligt. Narekenen kan in de verordening zelf.
Hoe lang het duurt: bij de helft van de 177 gekoppelde zaken uit 2025 zat er ongeveer 11 weken tussen de bekendmaking van de aanvraag en die van het besluit. Bij 62,1% duurde het langer dan acht weken, en bij een op de tien zaken langer dan 213 dagen. Dat is geen oordeel over de wettelijke termijn, want die meet dit niet; het is de tijd die een aanvrager tussen de twee publicaties ziet. Alle lokale cijfers staan op de verbouwpagina van Zandvoort.
Wat je betaalt: bij een bouwsom van €50.000 rekent IJsselstein €3.155 aan leges. De opbouw staat in de eigen verordening: 6,31% van de bouwsom, waar de mediaan van de honderd nagerekende gemeenten op 3,25% ligt. Narekenen kan in de verordening zelf.
Hoe lang het duurt: bij de helft van de 76 gekoppelde zaken uit 2025 zat er ongeveer 12,5 tot 13,5 week tussen de bekendmaking van de aanvraag en die van het besluit. Bij 76,3% duurde het langer dan acht weken, en bij een op de tien zaken langer dan 232 dagen. Dat is geen oordeel over de wettelijke termijn, want die meet dit niet; het is de tijd die een aanvrager tussen de twee publicaties ziet. Alle lokale cijfers staan op de verbouwpagina van IJsselstein.
Wat je betaalt: bij een bouwsom van €50.000 rekent Bunnik €2.990 aan leges. De opbouw staat in de eigen verordening: 5,98% van de bouwsom, waar de mediaan van de honderd nagerekende gemeenten op 3,25% ligt. Narekenen kan in de verordening zelf.
Hoe lang het duurt: bij de helft van de 101 gekoppelde zaken uit 2025 zat er ongeveer 9,5 week tussen de bekendmaking van de aanvraag en die van het besluit. Bij 58,4% duurde het langer dan acht weken, en bij een op de tien zaken langer dan 196 dagen. Dat is geen oordeel over de wettelijke termijn, want die meet dit niet; het is de tijd die een aanvrager tussen de twee publicaties ziet. Alle lokale cijfers staan op de verbouwpagina van Bunnik.
Wat je betaalt: bij een bouwsom van €50.000 rekent Soest €2.982 aan leges. De opbouw staat in de eigen verordening: 5,24% van de bouwsom plus een starttarief van €362,4, waar de mediaan van de honderd nagerekende gemeenten op 3,25% ligt. Narekenen kan in de verordening zelf.
Hoe lang het duurt: bij de helft van de 510 gekoppelde zaken uit 2025 zat er ongeveer 9,5 tot 10 weken tussen de bekendmaking van de aanvraag en die van het besluit. Bij 57,8% duurde het langer dan acht weken, en bij een op de tien zaken langer dan 184 dagen. Dat is geen oordeel over de wettelijke termijn, want die meet dit niet; het is de tijd die een aanvrager tussen de twee publicaties ziet. Alle lokale cijfers staan op de verbouwpagina van Soest.
Wat je betaalt: bij een bouwsom van €50.000 rekent Haarlem €2.890 aan leges. Op dat bedrag komt het neer op 5,78% van de bouwsom; de verordening zelf rekent met twee delen met elk een eigen minimum of eigen schijven, over de bouwkosten inclusief btw, waar de mediaan van de honderd nagerekende gemeenten op 3,25% ligt. Narekenen kan in de verordening zelf.
Hoe lang het duurt: bij de helft van de 1.404 gekoppelde zaken uit 2025 zat er ongeveer 10,5 week tussen de bekendmaking van de aanvraag en die van het besluit. Bij 59,8% duurde het langer dan acht weken, en bij een op de tien zaken langer dan 197 dagen. Dat is geen oordeel over de wettelijke termijn, want die meet dit niet; het is de tijd die een aanvrager tussen de twee publicaties ziet. Alle lokale cijfers staan op de verbouwpagina van Haarlem.
Wat je betaalt: bij een bouwsom van €50.000 rekent Leiden €2.795 aan leges. De opbouw staat in de eigen verordening: 5,59% van de bouwsom, waar de mediaan van de honderd nagerekende gemeenten op 3,25% ligt. Narekenen kan in de verordening zelf.
Hoe lang het duurt: bij de helft van de 981 gekoppelde zaken uit 2025 zat er ongeveer 10 weken tussen de bekendmaking van de aanvraag en die van het besluit. Bij 55,7% duurde het langer dan acht weken, en bij een op de tien zaken langer dan 175 dagen. Dat is geen oordeel over de wettelijke termijn, want die meet dit niet; het is de tijd die een aanvrager tussen de twee publicaties ziet. Alle lokale cijfers staan op de verbouwpagina van Leiden.
Wat je betaalt: bij een bouwsom van €50.000 rekent Waalwijk €2.480 aan leges. De opbouw staat in de eigen verordening: 4,96% van de bouwsom, waar de mediaan van de honderd nagerekende gemeenten op 3,25% ligt. Narekenen kan in de verordening zelf.
Hoe lang het duurt: bij de helft van de 294 gekoppelde zaken uit 2025 zat er ongeveer 10,5 tot 11 weken tussen de bekendmaking van de aanvraag en die van het besluit. Bij 59,5% duurde het langer dan acht weken, en bij een op de tien zaken langer dan 224 dagen. Dat is geen oordeel over de wettelijke termijn, want die meet dit niet; het is de tijd die een aanvrager tussen de twee publicaties ziet. Alle lokale cijfers staan op de verbouwpagina van Waalwijk.
Voor de tarieven is het antwoord te geven, en het staat in de wet. Artikel 229b van de Gemeentewet eist alleen dat "de geraamde baten van de rechten niet uitgaan boven de geraamde lasten ter zake": de legesverordening als geheel mag maximaal kostendekkend zijn. Er staat niet hoe hoog het tarief voor jouw verbouwing mag zijn, en niet hoeveel van de kosten van het loket de gemeente uit de algemene middelen bijlegt. Dat is per gemeente een politieke keuze, en die keuze valt in deze 7 gemeenten duur uit voor de verbouwer.
Voor de wachttijd is het eerlijke antwoord: dat hebben wij niet per gemeente gemeten, en wie het wel beweert te weten zou de raadsstukken en de capaciteit van het loket moeten kennen.
Wat er in het algemeen achter kán zitten: een zwaardere mix van aanvragen (een uitgebreide procedure kent zesentwintig weken in plaats van acht), opschorting omdat stukken ontbreken, en publicatiegedrag (een gemeente die op een vaste dag publiceert, meet automatisch in veelvouden van zeven dagen). Onze cijfers laten per gemeente wél zien of alleen de staart lang is of ook het midden: daarvoor staan de mediaan, het aandeel boven acht weken en het negentigste percentiel hierboven naast elkaar.
Is dit een ranglijst van slechte gemeenten?
Nee. Het is een kwartgrens op twee gemeten reeksen, zonder oordeel over de oorzaak. Een gemeente kan goede redenen
hebben voor een hoog tarief (volledige kostendekking is legitiem) en een trage meting kan deels publicatiegedrag zijn.
Wat er staat is wat een aanvrager merkt: het bedrag en de wachttijd.
Mijn gemeente staat er niet in, is die dan goedkoop of snel?
Niet per se. Er staan alleen gemeenten in die in beide datasets zitten én betrouwbaar meetbaar zijn
(minstens 60% koppelbare aanvragen, minstens 30 zaken). Een gemeente die ontbreekt is vooral: niet meetbaar.
De volledige tabellen staan op leges en snelheid.
Kan ik bezwaar maken tegen de hoogte van de leges?
Tegen de aanslag kun je bezwaar maken, maar de hoogte zelf staat in de verordening die de gemeenteraad heeft
vastgesteld; zolang de verordening als geheel niet meer dan kostendekkend is, houdt die stand. De plek om iets
van het tarief te vinden is dus de raad, niet het loket.
Gebruik onze gratis calculator om direct te zien wat jouw leges en snelheid: de volledige meting gaat kosten.
Bereken Kosten →